Stres Ve Kanser

stres-ve-kanser

Stresin yol açtığı duyguların hastalıkta kilit roller oynadığı bilinen bir durumdur. Beden tehlike ve tehlike doğurması ihtimali olan durumlar karşısında bunlarla başa çıkmak için seferber olmaktadır. Ancak bu uyum çabası başlarda adaptatif olmasına rağmen çok uzun sürmesi ya da şiddetli olması durumlarında hastalığa yol açabilmektedir. Örneğin fareler üzerinde yapılmış araştırmalar , kanser hücrelerinin yalnız yaşayan farelerde kalabalıkta olan farelere göre daha hızlı yayıldığını göstermiştir. 

Uzun Süreli Stres ve Kanser

Kişi psikolojik veya fiziksel uzun süren bir stres ile karşılaştığında hormonal dengeye bağlı olarak bağışıklığı düşmektedir. Bu durum da kişiyi kanser dahil olarak birçok hastalığa savunmasız kılmaktadır. Ancak stres verici şartlar herkes için aynı ölçüde zararlı değildir ve bedensel tepki bireyin olaya yüklediği anlam ve bireyin kişilik özellikleri gibi etmenlere bağlıdır. Ancak klinik olarak tek bir faktör hiçbir zaman kanserin sebebi olmaz. Faktörlerin birleşiminin bu etkiyi yarattığı düşünülmektedir. Kanser hücrelerindeki çoğalmaya ise beden direncinin düşmesi ve anormal hücre üretimindeki artış birlikte sebep olmaktadır. Bu faktörlerin ikisi de stres veren olayları izleyebilir. Sonuç olarak stres kanseri tek başına yaratan bir etmen değildir ancak bir risk faktörüdür, ayrıca kanser geliştikten sonra bağışıklık sistemini düşürerek kişinin hastalığının yayılmasına neden olabilmektedir.

Peki Kanserli Kişilerin Stresle Baş Etmesine Nasıl Yardım Edilebilir?

Kanser hastalarında duygusal ve sosyal destek kişilerin stresleriyle başa çıkmalarında önem taşımaktadır. Bu destek, depresyon, kaygı seviyesini düşürür ve kişilerin hastalıktan kaynaklı semptomlarının azalmasında da rol oynar. Aşağıdaki yöntemler kişilerin stresle baş etmelerine yardım edenlerden bazılarıdır: 

  • Rahatlama, meditasyon ve stresle baş etme konusunda eğitim verilmesi
  • Psikolojik danışma veya terapi 
  • Kanser eğitimine dair seanslar verilmesi
  • Grup ortamında sosyal destek verilmesi
  • Egzersiz 
  • Depresyon ve kaygı ile ilgili meditasyon

 

Kanser Oluşumunun Psikofizyolojik Modeli

                                                                                                       

 

Kaynaklar

Baltaş, A., & Baltaş, Z. (2006). Stres ve Başaçıkma Yolları, İstanbul: Remzi Kitabevi