Şizotipal Kişilik Bozukluğu

şizotipal-kişilik-bozukluğu

Şizotipal kişilik bozukluğu,  A kümesi kişilik bozukluğu grubunda yer alan kognitif süreçlerde bozulma ile birlikte kişi de tuhaf davranışların görüldüğü süreğen bir durumdur. Bu tanıya sahip kişiler sosyal durumlarda bir hayli endişeli ve paranoiddirler ve bu nedenle sosyal işlevsellikleri de oldukça yetersizdir. Onlar için yakın ilişki kurma bir hayli zor olmakla birlikte yakın ilişkilerinde birden bire rahatsızlık duyma ve geri çekilme görülebilir. Bununla birlikte altıncı his gibi özel güçleri olduğuna ya da başkalarının zihinlerini okuyabildiklerine inanırlar. Çevrelerinde bu inançları paylaşamayan kişilerle birlikte olduklarında ise sürekli gergin ve kaygılı hissederler. 

 

Toplumda %3 oranında yaygınlığı olan şizotipal kişilik bozukluğunda şizofreni ile genetik bağa sahip olmakla birlikte şizofreniye göre klinik tablosu daha az şiddetlidir. Kişilerin düşünce yapısı bozulmuş, depersonalizasyon hayatlarının bir parçası haline gelmiştir. 

 

Tanı kriterleri

  • Alınma düşünceleri
  • Davranışları etkileyen alışılagelmişin dışında inançlar ya da büyüsel düşünme
  • Olağandışı algısal yaşantı, bedensel yanılsamalar
  • Olağana aykırı düşünce ya da konuşma
  • Kuşkuculuk ya da kuşkucu düşünceler
  • Uygunsuz ya da kısıtlı duygulanım
  • Sıra dışı davranış ya da görünüm
  • Birince derece akrabalarının dışında yakın arkadaşlarının olmaması
  • Yakınlaşmayla azalmayan toplumsal kaygıya kuşkucu korkuların eşlik etmesi
  • Ağır stres altında psikotik belirtilerin görülmesi

 

Tedavi Sureci

 

Yapılan çalışmalar tedaviye katılmayan kişilerin %10’unun intihar ettiğini belirtmiştir. Bu nedenle tedavi oldukça önemli olup  psikoterapi ve farmakoterapinin oldukça faydalı olduğu bilinmektedir. Ancak kişinin yaşadığı problem ilerlemiş bir durum da ise hastaneye yatışında  gerekli olduğunu unutmamak lazım. 

 

Kaynakça

 

  • American Psychiatric Association. (2013). Anxiety Disorders. In Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.).